Oppervlakte 438.300 km2, 11 x Nederland, 14 x België. Aantal inwoners: 22,7 miljoen (1995). CIA World Factbook 2013: 31,8 miljoen. Hoofdstad: Bagdad (1995: 4,3 miljoen CIA WFB 2013 5,7 miljoen inwoners).

Irak wordt in 1922 een koninkrijk, nadat het eeuwenlang deel heeft uitgemaakt van het Ottomaanse Rijk. Een staatsgreep in 1958 maakt een eind aan de monarchie en de levens van koning en minister-president.

In 1979 neemt vice-president Saddam Hoessein de macht over van Al Bakr van de socialistische Baath-partij, die door een staatsgreep aan de macht gekomen was.

In 1980 begint Irak een oorlog met buurland Iran (over het verloop van de grens in de delta van Eufraat en Tigris). De bloedige loopgravenoorlog eindigt onbeslist. De Irakese president wordt in datzelfde jaar beschuldigd van een gifgasoorlog tegen de bewoners van een Koerdisch dorp.

In 1990 bezet Irak buurland Koeweit, dat weigerde in te gaan op Irak’s financiële en territoriale eisen. Saddam’s belangrijkste wens is een eigen zeehaven te hebben.

In 1991 bevrijden de VS en Engeland Koeweit in een korte maar hevige oorlog. Aan Irakese kant vallen veel en aan Westers-geallieerde kant nauwelijks slachtoffers. De eerste Golfoorlog is een feit. De coalitie beperkt zich tot de bevrijding van Koeweit en rukt niet op naar Bagdad, omdat de VN-resolutie geen mandaat geeft voor de omverwerping van het regime van Saddam Hoessein.

Na vele maanden van discussie over de bewapening van Irak gaat op 20 maart 2003 gaat de tweede Golfoorlog van start: Engeland en de Verenigde Staten vallen het land via Koeweit binnen. Tegenvaller voor de coalitie: een tweede front aan de noordzijde van het land kan niet worden geopend omdat Turkije de coalitie de overtocht, zowel over land als door de lucht, weigert.

Het verdreven Irakese bewind van Hoessein steunde openlijk diverse Palestijnse verzets- dan wel terreurorganisaties en toonde zich fel gekant tegen de staat Israël.

Vanaf juli 2003 nemen circa 1.100 militairen uit Nederland actief aan de strijd deel. Ze zijn gelegerd in de zuidelijke provincie Al-Muthanna. In de eerste veertien maanden sneuvelen twee Nederlandse soldaten door aanvallen van Irakese rebellen.
In 2014 neemt een fundamentalistisch-islamitische groep strijders (‘rebellen, of: militanten’) grote delen van het land in. ISIS, later IS, roept in de regio het islamitisch kalifaat uit. Opnieuw komen duizenden burgers om. Onder religieuze minderheden worden massaslachtingen aangericht. De situatie wordt als ‘zeer zorgelijk’ en ‘grimmig’ getypeerd. In augustus besluit president Obama opnieuw in te grijpen in Irak: deze keer uitsluitend vanuit de lucht. “Amerikaanse laarzen op de grond komen er niet”. Ook worden voedseldroppingen uitgevoerd om de hongerdood van vele tienduizenden vluchtelingen te voorkomen.

irak

 

Beoordeel dit artikel

Gerelateerde Berichten