‘Geradicaliseerde’ burgers matigen zich het recht aan andere burgers de doodstraf te geven. Soms treft het een bekende, soms één of meer willekeurige voorbijgangers, soms specifiek gericht tegen Joodse medeburgers. Moord en doodslag is van alle tijden en zeker niet het alleenrecht van islamitische terroristen. De schokkende acties van onder meer los rondlopende ‘verwarde mensen’ die stemmen horen en elkaar bevechtende criminele bendes zijn bijna dagelijks in het nieuws.

Niet alleen in Israël

In Israël/Palestina is de doodstraf bijna dagelijkse praktijk. Onschuldige medeburgers te lijf gaan in Jeruzalem of Tel Aviv met bomgordels, met al dan niet automatische wapens, met messen, zelfs met bijlen en scharen leidt tot gewenning. Moslims tegen Joden, of Joden tegen moslims. Niemand kijkt er meer van op of maakt zich er druk over. (Vermeende) daders worden standrechtelijk geëxecuteerd. Ook in landen als Syrië, Pakistan, Irak, Iran, Jemen, Libanon, Turkije en Libië doen zich met regelmaat aanslagen voor. Het merendeel van de aanslagen komt van moslims en is gericht tegen moslims. Als het dichterbij plaatsheeft, in Parijs, of in Brussel, moslims tegen westerlingen, dan verklaren omstanders zichzelf massaal solidair met de slachtoffers: Je suis Charlie, Je suis Juif of Je suis Bruxellois. Anderen verklaren zich solidair met de daders: er klinkt gejuich op straat of er worden snoepjes uitgedeeld. Na de kaarsjes, de bloemen en de stille tochten klinkt de roep om meer en vooral ‘hardere’ maatregelen, maar dan wel met behoud van onze democratische verworvenheden. Voor de hand liggend maar in de praktijk onuitvoerbaar: potentiële daders preventief vastzetten, vermeende terroristen het land uitzetten, de grenzen sluiten of controleren, haat en dood prediken verbieden. Er moet gewacht worden tot woorden in daden zijn omgezet. De democratie als exportartikel kost veel mensenlevens. Bij het beschermen van burgers in het hart van de democratie zelf is onze overheid met handen en voeten gebonden aan de spelregels van de democratie. De slachtoffers hebben pech gehad: we deden ons best maar het was niet te voorkomen.

Barbaars

De doodstraf blijft de gemoederen bezighouden. Zo ontstaat in 2002 opschudding als een minister (Nawijn) voor herinvoering pleit. Rond de jaarwisseling 2006-2007 laait de discussie over de doodstraf opnieuw op. Oorzaak: de voor het oog van de wereld aan voormalig dictator Saddam Hoessein voltrokken doodstraf. De secretaris van de VN blundert met zijn uitspraak dat ieder land het zelf moet weten. In feite is de VN fel tegen, net als bijvoorbeeld Amnesty International. De Universele Verklaring van de Rechten van de Mens sluit de doodstraf immers uit. In het Westen past alleen de VS de straf nog toe. Het lijstje van toplanden als het om de meeste voltrokken doodstraffen gaat? China, de VS, Iran en Saoedi-Arabië. In Europa is de strafmaatregel afgeschaft. Daar wordt gesproken van een barbaarse methode. Toch tonen ook Europese politici in het geval van Saddam Hoessein begrip.

Niet alleen terreur

De belangrijkste motieven voor de doodstraf als vergelding zijn moord, terreur, verraad en verkrachting. Maar er is meer. Racisme, politieke corruptie, pedofilie (seks met kinderen), drugssmokkel en zelfs ontrouw in het huwelijk, ‘vreemdgaan’, zijn in sommige landen een geldig motief. Voor de doodstraf als vergelding hebben veel mensen begrip als het gaat om misdaden tegen het leven, zoals moord en doodslag. De andere hier genoemde misdaden zijn volgens westerse opvattingen niet zwaar genoeg. Van sommige, zoals drugssmokkel en ontrouw binnen het huwelijk, staat zelfs ter discussie of het wel een misdaad is.

Puzzels

Niet alle aspecten van het onderwerp komen op de sites en in de nieuwsmedia en boeken over de doodstraf ter sprake. Een paar voorbeelden:

  • In westerse landen werden Israëlische executies (liquidaties) van Palestijnse terreurleiders die zelfmoordaanslagen organiseren, ‘zonder enige vorm van proces’, heftig veroordeeld. De handelwijze lijkt intussen in de hele wereld te worden aanvaard. Sterker nog: ook andere landen kiezen voor een beleid van (preventieve) liquidatie. Overlevende aanslagplegers worden veelal zonder vorm van proces doodgeschoten. Obama, de leider van de VS, scoort geregeld met succesvolle drone-aanvallen op leiders van terreurorganisaties als Islamitische Staat en Al-Qaida. ‘Terreurbazen’ die zelf achter de schermen opereren maar jongelui, meestal gedrogeerd en gehersenspoeld de dood injagen, verspelen het recht op een proces. Pijnlijk detail: de internationale gemeenschap heeft een paar keer druk op Israël uitgeoefend om gevangen terreurverdachten en -leiders vrij te laten. “Ter bevordering van het vredesproces.” Sommigen van hen hebben na hun vrijlating met succes alsnog moordzuchtige acties gepleegd (Samir Kuntar).
  • Hoe te reageren op de islamitische predikers, de aanstichters en de plegers van (zelfmoord-) aanslagen die proberen zo veel mogelijk andersdenkenden de ultieme bestraffing te geven? Ook tegen deze groep wordt minder krachtig opgetreden dan op grond van morele bezwaren mag worden verwacht. De daders komen meestal bij hun actie om en ontlopen zo hun straf. De organisatoren wassen hun handen in onschuld. Tegen fanatisme met een religieus tintje lijken maar weinig politieke leiders zich werkelijk hard te willen (of durven) opstellen. Leiders zoals Ahmadinejad van Iran, die Israël openlijk bedreigden, komen er simpel mee weg. Tegen de vele islam-geïnspireerde moorden op christenen in het Midden-Oosten wordt nauwelijks geprotesteerd, laat staan militair gereageerd. Nog sterker: de ene na de andere westerse leider verklaart dat ‘het’ niets met de islam te maken heeft. Een standpunt dat niet alleen door ex-moslims maar ook door imams en islamitische politieke leiders wordt tegengesproken.
  • Uit tientallen voorbeelden blijkt dat de doodstraf tot rust en orde kan leiden. Is de leider eenmaal dood, dan zouden de volgelingen beroofd zijn van hun motief om te doden. Follow the leader wordt gemakkelijk omgezet in Kill the leader. Zowel historici als militaire strategen menen dat als Hitler zichzelf niet de doodstraf had gegeven, het in Duitsland nog lang onrustig zou zijn gebleven. Zo bezien kan Hitler’s zelfmoord worden uitgelegd als een wijs besluit en een weldaad voor het Duitsland van na de oorlog.
  • De ‘ultieme straf’ die voor het oog van de wereld voltrokken werd aan Saddam Hoessein, dictator van Irak, pakte minder succesvol uit: zijn gedwongen afscheid heeft geen rust en vrede gebracht. Hetzelfde geldt voor Gadaffi van Libië. Andere dictators, hoe gewelddadig ook, wordt geen strobreed in de weg gelegd. Een voorbeeld is Assad van Syrië: verantwoordelijk voor honderdduizenden doden en nog steeds in het zadel. Aan de andere kant wordt betoogd dat het doden van leiders een veelvoud aan nieuwe leiders voortbrengt, daarmee niet tot het gewenste resultaat leidt en de problemen alleen maar vergroot. Het lijkt nog onduidelijk hoe de strijd tegen terreur moet worden gewonnen.

Zie ook:

www.vecip.nl/genocide

www.vecip.nl/democide

Een uitgebreide studie over de doodstraf (Verenigde Staten van Amerika; niet speciaal door terreur) is te vinden op

http://deathpenalty.procon.org/


 


Gerelateerde Berichten